You are on: Inwentaryzacja drewnianej architektury

Inwentaryzacja drewnianej architektury

Szukaj

Inwentaryzacja drewnianej architektury

Monday
05
May
2014

W dniach od 5 do 17 lipca b.r. w Muzeum odbyła się praktyka 33 studentów pierwszego roku Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej z Zakładu Dziedzictwa Architektonicznego i Sztuki. Opiekunami praktyk byli: dr arch. Maria Lewicka i dr inż. arch. Cezary Głuszek.

Studenci wykonali inwentaryzację architektoniczną pięciu obiektów muzealnych w skansenie oraz dwóch drewnianych chat w miejscowości Pobikry. Inwentaryzację architektoniczną w terenie uzupełniono opisem drewnianej zabudowy oraz przeprowadzono badania obejmujące historię ich powstania, przekształcania i użytkowania.

Obiekty architektury drewnianej, które nie zostały wpisane do rejestru zabytków, znikają bezpowrotnie z wiejskiego krajobrazu wraz z dziedzictwem historycznym. Dokumentacja tego typu obiektów jest jedyną niematerialną formą ratowania wiedzy o zasobach zabytków dla przyszłych pokoleń.

Inwentaryzacja chat w miejscowości Pobikry została przeprowadzona na zabytkach reprezentujących architekturę regionu z dużą symboliką zdobień.

Unikalnym obiektem ze względu na XIX - wieczne rozplanowanie wnętrza jest chata z 1885 roku. Dom posadowiony in situ, zachowuje orientację pomieszczeń ze względu na swoje funkcje. Jego największa izba, usytuowana od strony południowej, była miejscem pracy i wypoczynku. Od strony północnej do sieni przylega wąskie i zacienione pomieszczenie komory. To tajemnicze pomieszczenie, skrywając "niewidoczne bogactwo lub biedę" pełniło rolę magazynu. Komora zapewniała chłodne temperatury do przechowywania żywności i bezpieczeństwo dla cennych sprzętów takich jak: uprząż, żarna, odzież, gliniane naczynia.

W swej bogatej historii obiekt nie oparł się zmianom architektonicznym, do których należy zaliczyć zmianę dachu z czterospadowego na dwuspadowy, przebudowę urządzeƧ ogniowych czy usunięcie symbolicznego tramu - ozdobnej belki pod sufitem.

Nastąpiła też zmiana funkcji użytkowej budynku, ponieważ w przeszłości obiekt ten funkcjonował jako karczma, co podnosi jego wartości historyczne. Utrzymany w architekturze z XIX wieku, mimo kilku zmian architektonicznych, jest przykładem ostatniej zachowanej karczmy z tego okresu w terenie.

Drugim inwentaryzowanym obiektem był dom kowala wybudowany w 1925 roku, w "złotym okresie" zdobnictwa architektury drewnianej. Należy pamiętać, że jeszcze w XIX wieku jedynym elementem zdobniczym domu były okienka oświetlające sień i dekoracyjne szalowanie drzwi wejściowych mocowanych żelaznymi ćwiekami.

Dom kowala jest typowym reprezentantem budownictwa międzywojennego, w którym zastosowano nowe technologie i rozwiązania konstrukcyjne. Pojawiają sie wówczas, bogato zdobione szczyty w ornamenty geometryczne, boniowane węgły, pazdury, drzwi ramowo - płycinowe, zdobienia otworów okiennych w nad i podokienniki. Dom o cechach dworku, charakteryzuje osiowe rozplanowanie pomieszczeń i orientacja frontem na południe.

Zawód kowala, wńwczas bardzo dochodowy, pozwolił na postawienie wysokiej klasy domu, kuźni, obory oraz spichlerza. Z wymienionych obiektów na posesji zachował się tylko inwentaryzowany dom. Z informacji uzyskanych od sąsiadów, obiekt ten miał duży wpływ na życie mieszkańców, wpisując się na stałe w powojenną historię miejscowości. Po wojnie funkcjonował jako ośrodek zdrowia i mieszkanie lekarzy, zajmujących kolejno miejsce po lekarzu ustępującym.

Studenci na podstawie inwentaryzacji obiektów w miejscowości Pobikry mieli możliwość zapoznania sie z linią zmian architektonicznych domu wiejskiego na przełomie XIX i XX wieku. Rozmowy przeprowadzone z mieszkańcami uzupełniły inwentaryzację o cenne informacje dotyczące historii obiektów, jego otoczenia i mieszkańców zamieszkujących je w przeszłości.

Sylwester Czołomiej

Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury
Inwentaryzacja drewnianej architektury